Chổi Than Máy Khoan Là Gì? Công Dụng, Phân Loại Và Cách Lắp Đúng

Chổi than là một trong những linh kiện quan trọng đối với các dòng máy khoan sử dụng động cơ chổi than. Mặc dù có kích thước nhỏ nhưng bộ phận này quyết định khả năng truyền điện, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất làm việc và tuổi thọ của máy. Vậy chổi than máy khoan là gì, có chức năng ra sao và cách thay lắp như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết dưới đây.
1. Chổi than máy khoan là gì?
Chổi than máy khoan là bộ phận dẫn điện được lắp bên trong động cơ, thường được chế tạo từ than chì (carbon) kết hợp với dây dẫn bằng đồng. Trong quá trình hoạt động, chổi than tiếp xúc với cổ góp để truyền dòng điện từ phần tĩnh sang phần quay của động cơ, giúp roto quay và tạo lực khoan.
Đây là chi tiết xuất hiện trên nhiều thiết bị điện cầm tay như máy khoan, máy mài, máy cắt, máy cưa... Đối với các dòng máy sử dụng động cơ không chổi than thì linh kiện này sẽ không còn được trang bị.
2. Công dụng của chổi than máy khoan
Chổi than đảm nhận nhiều vai trò quan trọng trong quá trình vận hành của thiết bị:
+ Truyền điện từ stato đến roto, giúp động cơ hoạt động ổn định.
+ Duy trì tiếp xúc điện liên tục trong khi động cơ quay.
+ Hỗ trợ máy đạt công suất và tốc độ làm việc theo thiết kế.
+ Góp phần đảm bảo máy vận hành ổn định, hạn chế hiện tượng mất nguồn hoặc chạy yếu.
Do luôn tiếp xúc và ma sát với cổ góp nên chổi than sẽ bị mòn dần theo thời gian. Khi chổi than quá ngắn, máy có thể xuất hiện hiện tượng đánh lửa mạnh, giảm công suất hoặc không thể khởi động.
3. Các loại chổi than máy khoan
Dựa theo kết cấu, chổi than được chia thành một số loại phổ biến sau:
3.1. Chổi than đơn
Đây là loại có cấu tạo gồm một khối than duy nhất, thiết kế đơn giản và được sử dụng trên nhiều dòng máy khoan thông dụng.
3.2. Chổi than kép
Bao gồm hai chổi than đơn được liên kết với nhau bằng dây dẫn hoặc đầu nối, giúp tăng khả năng tiếp xúc điện và nâng cao độ ổn định khi vận hành.
3.3. Chổi than dạng Sandwich
Loại này được ghép từ nhiều lớp than chì thành một khối cứng. Tùy từng ứng dụng, các lớp than có thể cùng hoặc khác vật liệu nhằm đáp ứng yêu cầu làm việc của từng động cơ.
3.4. Chổi than tách
Được tạo thành từ nhiều miếng than riêng biệt có khả năng dịch chuyển tương đối với nhau trong quá trình làm việc, giúp tăng khả năng tiếp xúc với cổ góp.
4. Khi nào cần thay chổi than?
Bạn nên kiểm tra và thay mới chổi than khi gặp các dấu hiệu sau:
+ Máy hoạt động yếu hơn bình thường.
+ Động cơ phát sinh nhiều tia lửa.
+ Máy khó khởi động hoặc chạy chập chờn.
+ Chổi than bị mòn quá giới hạn cho phép.
+ Xuất hiện tiếng kêu bất thường từ động cơ.
Việc thay thế đúng thời điểm sẽ giúp hạn chế hư hỏng cổ góp và kéo dài tuổi thọ của động cơ.
5. Hướng dẫn lắp chổi than máy khoan
Bước 1: Ngắt nguồn điện
Rút phích cắm hoặc tháo pin để đảm bảo an toàn trước khi thao tác.
Bước 2: Tháo vỏ máy
Sử dụng tua vít phù hợp để tháo toàn bộ vít trên thân máy, sau đó mở nắp vỏ nhằm tiếp cận động cơ.
Bước 3: Tháo chổi than cũ
Xác định vị trí hai chổi than, nhẹ nhàng tháo lò xo giữ và lấy chổi than đã mòn ra khỏi hộp chứa.
Bước 4: Lắp chổi than mới
Đưa chổi than mới vào đúng chiều, kiểm tra độ trượt của chổi trong hộp chứa và lắp lại lò xo ép.
Bước 5: Hoàn thiện
Đóng vỏ máy, siết chặt các vít rồi cho máy chạy không tải vài phút để chổi than mới mài khớp với cổ góp trước khi sử dụng.
6. Những lưu ý khi thay chổi than
+ Chọn đúng loại chổi than tương thích với model máy.
+ Thay đồng thời cả hai chổi than để đảm bảo độ mòn đồng đều.
+ Không sử dụng chổi than quá ngắn hoặc đã nứt vỡ.
+ Thường xuyên vệ sinh bụi than bên trong động cơ.
+ Nếu cổ góp bị cháy hoặc mòn nhiều, nên kiểm tra và sửa chữa trước khi lắp chổi than mới.
7. Kết luận
Mặc dù là một linh kiện nhỏ, chổi than lại giữ vai trò rất quan trọng trong hoạt động của máy khoan sử dụng động cơ chổi than. Hiểu rõ cấu tạo, chức năng và cách thay thế đúng kỹ thuật sẽ giúp thiết bị vận hành ổn định, tăng tuổi thọ và hạn chế các sự cố trong quá trình sử dụng. Hãy kiểm tra định kỳ và thay chổi than đúng thời điểm để máy luôn đạt hiệu suất làm việc tốt nhất.
----
KYNKO VIỆT NAM - CHẤT LƯỢNG TẠO NÊN UY TÍN
- Địa chỉ: 226 Phố Vạn Phúc, P. Liễu Giai, Q. Ba Đình, TP. Hà Nội.
- Hotline: 0868 576 403 - Zalo: 0868 576 403
- Email: kynkovietnam@gmail.com
- Website: https://kynkovietnam.com